طلسم‌شدگان: دوبله یا زبان اصلی؟

پرنسس مست، یه الف خنگول و یه شیطون گربه‌نما،ای بابا اینارو کی نوشته؟

فکر می‌کنی پرنسس یعنی دختری با گیسای بافته، لبخند دل‌ربا و یه عالمه لباس پف‌دار؟ خب، عزیزم، بذار سریال «طلسم‌شدگان» (Disenchantment) رو بهت معرفی کنم تا بفهمی بعضی پرنسس‌ها ترجیح می‌دن شمشیر دست بگیرن و به جای منتظر شاهزاده ی خوشتیپ با اسب سفیدش،با رفیقای هم پیالش مریم گلی بزنه! 😏

خب این داستانو یکی ساخته که استاد خراب‌کاریه! مت گرونینگ، مغز متفکر سیمپسون‌ها و فیوچراما، این‌بار از آینده زده بیرون و رفته قرون وسطی تا نشون بده دنیای فانتزی هم می‌تونه پر از دعوا، مستی، الف‌های روانی و مامانای خبیث باشه. اسم این قلمرو عجیب‌غریب هم هست: Dreamland. البته بیشتر Nightmareland به نظر می‌رسه!

اولین‌بار بود که مت یه سریال رو مستقیم برای نتفلیکس ساخت و نه برای شبکه‌های سنتی. یه جورایی انگار خودش هم فهمیده بود که دیگه وقتشه ملت رو از روی کاناپه بکشه پای لپ‌تاپ!

نکته جالب‌تر اینه که خودش و نویسنده‌ها (از جمله رَپری به اسم Briggs!) گفتن سریال طلسم شدگان دیدگاه فمینیستی هم داره. یعنی چی؟ یعنی اینجا پرنسس نمی‌گه «کجاست شازده خوشتیپ من؟» بلکه می‌گه «شازده بره پی کارش، من یه پیتزا و یه شمشیر می‌خوام!»

قهرمان ما کیه؟ بین (Bean)! البته نه اون بین کنسرو لوبیا ها! دختری که از ازدواج سیاسی متنفره، با مسئولیت قهره و تنها هدفش اینه که قصرو بفرسته هوا، یا حداقل خودش رو بندازه رو تخت و تا لنگ ظهر بخوابه.شایدم تو کافه دریملند با لوسی و الفو برندی دیزی میزنن دستپخت لوسی جون!

توDreamland چه خبره؟

ماجرای طلسم‌شدگان توی یه قلمرو خیالی به اسم Dreamland می‌گذره. ولی نذار اسماش گولت بزنه! Dreamland خیلی هم کابوسیه. قهرمانمون Bean یه پرنسس کله‌شق، میگسار و ضد مقرراته که مدام تلاش می‌کنه از ازدواج اجباری و سلطنتی فرار کنه و به‌جاش یه مشت بلا سر خودش و بقیه بیاره.

معرفی و راهنمای بازی D&D + دانلود کارکترشیت

اما تنها نیست! دو تا رفیق هم پیاله ی خفن داره:

• یکی Elfo، یه الف ساده‌دل و گول‌خور که مثل این پسرای فیلمای دهه ۸۰ عاشق زندگیه و همیشه دنبال ماجراجوییه.(بعضی وقتام از شخصیت هیزو هیز تر!)

• اون یکی هم Luci، شیطون شخصی بی‌ن که شبیه گربه‌ست ولی درواقع یه موجود اهریمنی با افکاری خبیث‌تر از امتحان ریاضی ساعت ۸ صب‌!البته بامزه و دل نازکه ها!(کاش منم یه شیطان شخصی داشتم)

این سه‌تایی از Dreamland تا جاهای عجیب‌غریب دیگه مثل Steamland (به قول بچه های سورن بخارا) می‌رن و رازهایی از گذشته‌ی بین و خانواده‌اش کشف می‌کنن که باورت نمی‌شه از دل انیمیشن دراومده باشه!

شخصیت‌های طلسم‌شدگان؛ از پرنسس کله‌خراب تا شیطونی که گربه نیست!

خب، حالا وقتشه اون کاراکترهای بامزه و بعضاً خل‌وضع سریال رو بشناسیم. چون اگه تا حالا فکر می‌کردی توی «فروزن» پرنسسا باحال بودن، باید بدونی بین (Bean) از همه‌شون یه سر و دو شونه بیشتر کله‌شقه!

Bean (بین) – پرنسس شورشی با قدرتی مرموز

اسم کاملش اون‌قدری طولانیه که اگه سه بار پشت سر هم بگی، ممکنه یه دروازه به جهنم باز شه!لامصب اسم نیس که طوماره آدواله!
Tiabeanie Mariabeanie de la Rochambeau Grunkwitz 😵
پرنسس Dreamlandه، ولی خیلی دلش نمی‌خواد توی قصر بمونه. طرفداره مهمونی و مریم گلی و میگساری و دعواست، نه درس و کتاب و تاج و تخت. ولی زیر این ظاهر شورشی، یه دل مهربون هم داره… البته اگه بگردی، شاید پیدا بشه!

از فصلای بعدی یه نکته‌ی ترسناک می‌فهمیم: یه نیروی مرموز توی بین هست که شبیه رعد و برق سیاه عمل می‌کنه. یعنی ممکنه تهش بشه یه ساحره‌ی آخرالزمانی؟ فقط خدا می‌دونه!(اونایی که فصل 5 رو تا ته دیدن میدونن 😈)

Luci – شیطان شخصیِ گربه نما

Luci یه جورایی هم همراه بینه، هم راهنمای شیطانی‌ش. از اون شیطونای کوچولوی سیاهه که همیشه روی شونه‌ی آدم سبز می‌شن و می‌گن: «بزن خرابش کن!»
قیافه‌ش شبیه گربه سیاهه گوگولیو بامزست، ولی در واقع یه موجود اهریمنیه که با مأموریت خاصی فرستاده شده… ولی خب خودش هم می‌شههمراه وفادار بین و الفو تو تمام جنگ ها و خرابکاری ها و حتی میشه یکی از قهرمانای داستان!

Elfo – الف ساده‌دل با قلبی به اندازه‌ی کله‌اش

اسمش الفو ولی نیمه الفه!😂 Elfo از سرزمین Elfwood یا الفستون اومده، جایی که همه فقط می‌خندن و شاد و شنگولن. ولی اون یه روز می‌گه: «بسّه دیگه! من می‌خوام درد واقعی زندگیو بچشم!»
و بوم! میاد Dreamland و با بین دوست می‌شه. اون عاشق ماجراجویی، عشق و… ماهی کولی (anchovies) هست. (آره، جدی!)

King Zøg – پدر بین و پادشاه نیمه‌دیوانه‌ی Dreamland

Zøg یه جورایی بین سلطنت و ساندویچ گیر کرده. معمولاً عصبیه، داد می‌زنه و یه کمی هم عقلشو از دست داده، مخصوصاً بعد از اتفاقای فصل دوم به بعد. ولی خب ته‌دلش دخترشو دوست داره، حتی اگه ازش نافرمانی کنه یا با یه شیطان بچرخه!آقا ما آخر نفهمیدیم این آقا هدفش از خلق خانواده ی عجیب الخلقش چی بود؟خزنده و خرس و جادوگر شیطان نما؟(این چه وضعیه برادر من؟)

Queen Oona – نامادری که دختر خونده ی عجیب غریبشو دوست داره!

اونا اهل سرزمین Dankmireـه، یه جایی که بیشتر شبیه باتلاقه تا کشور! پوستش آبیه و یه چیزایی مثل فلس داره، ولی شدیداً منطقی و خاصه. مادر Derek هم هست، پسربچه‌ای که دائماً درگیر خودشه و بی‌خیاله دنیا ولی به جاش برادره خوبیم هستدرضمن عاشق نون موزی های مامانشه که دیگه براش نمیپزه.

شروع فیلمبرداری فصل پنجم Witcher با حضور لیام همسورث

Prince Merkimer – شاهزاده‌ای که تبدیل به خوک شد

بنده‌خدا اومده بود با بین ازدواج کنه، ولی خب… یه چیزی خورد، یه طلسم فعال شد و نتیجه؟ شد یه خوک حرف‌زن با صدای Matt Berry!
یعنی اگه یه روز یه خوک دیدی که داره با لهجه‌ی انگلیسی حرف می‌زنه، بدون احتمالاً از Dreamland اومده.البته تقصیر خودشم هست!اخه کی هوس آب آلبالو الف میکنه؟

Odval – مشاور سه‌چشمی و مرموز

Odval دستیار پادشاهه و از اون کاراکترای مشکوکه که معلوم نیست داره کمک می‌کنه یا می‌خواد تاج و تختو بدزده. فقط اینو بدون که وقتی یه نفر سه تا چشم داره، هیچ‌چیزی ازش بعید نیست!

Queen Dagmar – مادر خبیث و جادوگر بین

اولش فکر می‌کنی مادر مهربونه‌ی بین برگشته تا بغلش کنه. ولی نه بابا! این خانومه یه جادوگر خفن و شیطانیه که می‌خواد دخترشو مجبور کنه یه معامله قدیمی با دنیای زیرزمین رو تموم کنه. چون خب… کی دلش نمی‌خواد دخترش به یه ملکه‌ی تاریکی تبدیل شه؟!بابا به خدا oona بیشتر براش مادری کرده تا این عجوزه ی زیبا!

صداپیشه‌ها – ستاره‌های پشت صحنه

البته که ما دوبله ی سورن رو به اصلیه ترجیح میدیم ولی برای اونایی که کنجکاون صدا پیشه های اصلی رو معرفی کنیم:

• Abbi Jacobson صداپیشه‌ی Bean – بامزه، پرانرژی و دقیقاً همون لحن شورشی‌ای که لازم داریم!

•  Eric André صداپیشه‌ی Luci – اگه صدای یه شیطان قرار باشه جوری باشه که آدم خوشش بیاد، همین صدائه! (همچنین صداپیشه‌ی Pendergast، فرمانده‌ی نگهبانان شاه هم هست!)

• Nat Faxon صداپیشه‌ی Elfo – صدایی که مثل شخصیتش، گول‌زننده و خنده‌داره!

•  John DiMaggio صداپیشه‌ی Zøg – همون آقایی که Bender توی فیوچراما هم بود!

•  Tress MacNeille صداپیشه‌ی Queen Oona و Prince Derek – یکی از بانوان اسطوره‌ای صداگذاری که تو سیمپسون‌ها هم غوغا کرده بود.

•  Matt Berry صداپیشه‌ی Merkimer – همون خوک بامزه‌ی با لهجه بریتیش!

•  Maurice LaMarche به عنوان Odval – صدای عمیق و اسرارآمیز سه‌چشمه!

•  Sharon Horgan به عنوان Queen Dagmar – لحن سرد، مغرور و خطرناک!

دوبله فارسی؛استودیو سورن؛ جادوی پشت صحنه

استودیو سورن یکی از تیم‌های دوبله‌ی خاصه که اگه اهل انیمیشن باشی، می‌دونی سبک خاص خودش رو داره. یعنی فقط دوبله نمی‌کنه، میاد شوخیای مخصوص ایرانی می‌سازه، ریتم مکالمه‌ها رو با فرهنگ خودمون می‌چینه و شخصیت‌ها رو طوری زنده می‌کنه که انگار از اول برای ما ساخته شده بودن!

توی مورد «طلسم‌شدگان» هم همین اتفاق افتاده. دیالوگ‌ها پر از تیکه‌های بامزه‌ان، صداپیشه‌ها حس شخصیت رو عالی درآوردن، و حتی بعضی وقتا اضافه‌کاری شده تا بیشتر بخندیم!(برا همینه که اکثر مواقع ترجیح میدم انیمیشن ها رو دوبله ببینم البته طلسم شدگان که جای خود داره ) 

 صداپیشه‌های ایرانی طلسم شدگان؛ یه لشگر بانمک

خب بریم سراغ اینکه کی به کی صدا داده تو دوبله‌ی سورن:

• بین (Bean): با صدای بامزه و خاص مینا مومنی. اونقدری خوبه که وقتی بین داد می‌زنه «من ازدواج نمی‌کنممممم»، آدم حس می‌کنه یه دختر واقعاً کله‌شق داره از ته دل فریاد می‌زنه!

• لوسی (Luci): دوبلورش کسی نیست جز آیدین الماسیان که یه لحن شیطون، نرم و گربه‌وار داره. انگار همزمان داره وسوسه‌ت می‌کنه که برو شیرینی بدزد، بعد می‌خنده!

• الفو (Elfo): با صدای علیرضا وارسته. این بنده‌خدا انگار واقعاً الفوی ساده‌لوح رو زندگی کرده. از اون خنده‌های معصومانه‌ش بگیر تا وقتایی که می‌گه: «ولی من فقط می‌خواستم خوشحال باشم!» ناگفته نمونه که ایشون جای خیلی از شخصیاتای دیگه هم حرف زده !راستی این داستان صدا دراوردن الفو موقع راه رفت هم جهانی شده 😂

طرح‌های اولیه از فیلم جدید اونجرز با حضور آیرون من

خب حالا دوبله یا زبان اصلی طلسم شدگان؟مسئله این است!

حالا رسیدیم به اون سؤال همیشگی و جدی‌تر از انتخاب بین «پیتزا» و «لازانیا»:
«طلسم‌شدگان» رو دوبله ببینیم یا زبان اصلی؟

راستش، هر دوتاش جادوی خاص خودشونو دارن. یه طرفش صداپیشه‌های حرفه‌ای هالیوودین که انگار با شخصیتا یکی شدن، یه طرف دیگه دوبلش واقعا بامزست!

بیا یه مقایسه بامزه بینشون داشته باشیم:

 

درکل اول از همه باید یادتون بمونه که این سریال ،انیمیشن بزرگساله و مناسب بچه ها نیست ولی در کل توی دوبله الفاظ و دیالوگ ها یکم ملو تر و یواش تر شده و از اون حالت هجو و رکیک بودنش تا حد زیادی درومده .ضمن این که طنزش تو نسخه ی دوبله خیلی بیشتره ..خیلی! 

 بالاخره کدومو ببینیم؟بریم یه مقایسه ی نهایی داشته باشیم

زبان اصلی یا دوبله؟ سؤالیه که برای هر سریالی مطرحه، ولی برای «طلسم‌شدگان» این سؤال یه‌کم خاص‌تره. چون داریم درباره یه سریال حرف می‌زنیم که هم شوخی‌های زبانی داره، هم ارجاعات فرهنگی، هم شخصیت‌هایی که با صدا زنده می‌شن. حالا یه‌کم ریزتر نگاه کنیم ببینیم چی به چیه:

۱. شوخی‌ها و ارجاعات فرهنگی

در نسخه‌ی اصلی، شوخی‌ها زیادی بر پایه‌ی فرهنگ غربی‌ان. مثلاً تیکه‌هایی که به خانواده سلطنتی انگلیس، جنگ‌های قرون وسطی یا حتی سیاست آمریکا زده می‌شه، شاید برای یه مخاطب ایرانی چندان ملموس نباشه.

اما توی دوبله‌ی سورن مثلاً اون جایی که پادشاه داد می‌زنه «من از این دختره سردرنمیارم!» توی نسخه‌ی اصلی یه چیز خیلی ساده‌تر می‌گه. ولی دوبله با افزودن یه لحن پدرانه‌ی ایرانی، حس خاصی بهش می‌ده که برای ما آشناست!

۲. صداپیشه‌ها و بازی صدا

در نسخه‌ی اصلی، خب طبیعتاً Abbi Jacobson و Eric André و بقیه حرفه‌ای‌هایی هستن که با کاراکترها یکی شدن. اما توی دوبله، اون چیزی که بیشتر از همه دل می‌بره، حس نزدیکی و خودمونی‌بودنه.

مثلاً Luci با صدای آیدین الماسیان یه‌جوریه که انگار همون شیطونی‌ه که رو شونه‌ت نشسته و داره می‌گه: «بیخیال کار، بیا یه قسمت دیگه ببینیم!»

۳. زبان و ترجمه

یه سری اصطلاحات توی نسخه‌ی اصلی هست که اگه زبانت قوی نباشه ممکنه حس نکنی، مثل کنایه‌های چندلایه، ارجاعات به آثار دیگه یا بازی‌های زبانی. ولی دوبله تلاش کرده اینارو یا حذف نکنه یا یه جایگزین بانمک براش پیدا کنه.یا بعضیاش حتی فارسی نداره !

همه چیز درمورد دنباله موانا و ماجراجویی در اوقیانوس

 نظر مخاطبا درباره دوبله و نسخه اصلی طاسم‌شدگان

حالا جدا از بحث تکنیکی، مخاطبا چی گفتن؟

• خیلیا گفتن که دوبله سورن به‌شدت دوست‌داشتنیه و باعث شده بتونن راحت‌تر با شخصیتا ارتباط برقرار کنن. مخصوصاً اونایی که قبلاً زیاد انیمیشن دوبله دیدن.

• یه عده هم می‌گفتن نسخه اصلی به‌خاطر حضور بازیگرای معروف و اجرای اورجینال‌ش، چیز دیگه‌ایه و برای درک کامل شوخی‌ها ترجیحش می‌دن.

• ولی یه چیز بین همه مشترکه: چه دوبله، چه زبان اصلی، اگه وارد Dreamland بشی، دیگه سخت می‌تونی بیای بیرون!

حرف آخر

نتیجه؟ بستگی داره دنبال چی باشی!
اگه بخوای با جهان اصلی و دیالوگ‌های اورجینال داستان حال کنی، نسخه‌ی انگلیسی گزینه‌ی خوبیه.
ولی اگه می‌خوای هر اپیزود رو با یه لیوان چای و کلی قهقهه تموم کنی، برو سمت دوبله‌ی سورن طلسم‌شدگان که بیشتر از یه انیمیشن، یه مهمونی خنده‌دار برات می‌سازه!

✨ پس در نهایت، هر دو مسیر تو رو می‌برن Dreamland… فقط یکی با لهجه‌ی آمریکایی، یکی با تیکه‌های ایرانی! انتخاب با توئه جادوگر عزیز 😁🪄